Akseki’nin tarihi ve kültürel mirasını keşfedin! Roma’dan Osmanlı’ya uzanan tarih, Teke Yörüklerinin izleriyle şekilleniyor.
Toros Dağları’nın zirvesinde yer alan ve geçmişi binlerce yıl öncesine dayanan Akseki, tarihiyle göz kamaştırıyor. Eski adı “Marla” olan Akseki, 1286 yılında kurulmuş ve bu ismin sanılanın aksine Arapça değil, Divanü Lügati’t-Türk’te geçen Türkçe kökenli bir kelime olduğu biliniyor. Marla, “Yüksek Ulemalar Diyarı” anlamına gelmektedir.
Ne var ki, zamanla “Türklük ve Türkçe’den bihaber işgüzar idareciler tarafından ismi Akseki olarak değiştirilmiştir.” Ancak bu yeni isim de rastgele seçilmemiştir. “Teke Yörüklerinin bir kolu olan Akseki” ismi, ilçenin Yörük-Türkmen kökenlerine dayanmaktadır. Yani sanıldığının aksine coğrafi bir terim değil, kültürel bir aidiyetin adıdır.
Akseki’nin tarihi yalnızca Türk dönemleriyle sınırlı değildir. Roma İmparatorluğu dönemlerinden bu yana bölge, farklı medeniyetlere ev sahipliği yapmıştır. 1872 yılında Alanya’dan ayrılarak bağımsız hale gelen ilçe, 1901 yılında Antalya-Konya Eyaleti içinde sancak statüsü kazanmıştır.
Zaman içerisinde sınırlarında değişiklikler yaşanmış, bazı köyler Seydişehir’e bağlanmış, 1990 yılında Gündoğmuş ve 1991’de İbradı ilçe yapılarak Akseki’den ayrılmıştır. Böylelikle ilçe, bugünkü idari sınırlarına kavuşmuştur.
Akseki’nin Coğrafi Yapısı ve İklimi
Manavgat Irmağı’nın şekillendirdiği vadiler ve Toroslar’ın sarp yamaçları, Akseki’ye benzersiz bir coğrafi karakter kazandırır. İlçenin doğusunda Gündoğmuş ve Bozkır, batısında Manavgat ve İbradı, kuzeyde Beyşehir ve Seydişehir, güneyde ise Manavgat ve Gündoğmuş ilçeleri yer almaktadır.
Rakımı 1050 metre olan Akseki’nin yüzölçümü 2.083 km²’dir. Arazinin büyük bir kısmı sedir, çam ve köknar ormanlarıyla kaplıdır. Yer yer maki bitki örtüsü de görülmektedir.
Arazi dağılımı şu şekildedir:
- Tarım Alanı: 114.060 dekar
- Çayır-Mera Alanı: 176.500 dekar
- Ormanlık ve Fundalık Alan: 1.309.020 dekar
- Su Yüzeyi: 5.000 dekar
- Tarım Dışı Alan: 478.420 dekar
İklim bakımından hem Akdeniz hem de karasal iklimin etkisindedir. Yaz aylarında sıcaklık 28–34°C, kış aylarında ise -18 ila 19°C arasında değişmektedir. Yıllık ortalama yağış miktarı 1068,2 mm olmakla birlikte, yaz aylarında yağış oldukça düşüktür. Bu nedenle tarımsal faaliyetler sınırlıdır.
Nüfus ve Yerleşim
2020 yılı verilerine göre Akseki’nin nüfusu 11.484’tür. İlçede toplam 51 mahalle bulunmaktadır. Nüfusun büyük kısmı ilçe merkezi ve mahallelerde yaşarken, köylerdeki nüfus giderek yaşlanmakta ve azalmaktadır.
Zengin tarihi geçmişi, kültürel kökleri ve doğal güzellikleriyle Akseki, sadece bir yerleşim yeri değil, aynı zamanda bir medeniyetin yaşayan hafızasıdır.
TURİZM
İlçe, sahip olduğu doğal güzellikleri ve de temiz havasıyla alternatif turizmin önemli merkezlerindendir. Antalya ili ve çevresinde son yıllarda görülen
turizm alanındaki gelişmelere paralel olarak, Akseki İlçesi’nde de turizm faaliyetleri gelişmektedir. Avcıların ve turistlerin uğrak yeri olan Akseki, “Kardelen
Çiçeği’nin ana yurdudur. Tarihi eski evleri meşhurdur. Kardelen Çiçeğini ve
meşhur tarihi eski evlerini görmek için yerli ve yabancı
turistler ilçeyi ziyaret eder. Giden Gelmez Dağları, dağ
keçisi koruma ve av sahası avcıların ücretli olarak devamlı avlanacağı yer olup, Sinan hoca ve Gümüşdamla köylerinde kurulan alabalık üretme tesisleri avcıların
ve turistlerin uğrak yerleri arasındadır. Göktepe Yaylası, Çimi Yaylası, Irmak Vadisi, 340 metre derinliğindeki Bucakalan Mağarası, ilçe merkezindeki Merkez Camii görülmeye değer diğer eserlerin meşhur eski tarihi evleri yerli ve de yabancı turistlerin büyük ilgisini çekmektedir.
