Aspendos Antik Tiyatrosu’nun konumu, tarihçesi, mimari özellikleri ve su kemerlerine ilişkin bilgiler bu haberde yer alıyor.

Antalya’nın Serik ilçesinde yer alan Aspendos Antik Kenti, tüm Akdeniz dünyasının en iyi korunmuş Roma dönemi tiyatrosuna sahip olmasıyla biliniyor. 2015 yılından bu yana UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’nde bulunan Aspendos, tiyatrosu ve su kemerlerinin yanı sıra zengin tarihiyle de dikkat çekiyor. Peki, Aspendos Antik Tiyatrosu nerede ve özellikleri neler?

KENTİN TARİHÇESİ

Bölgenin en büyük nehirlerinden Köprüçay (Antik Eurymedon) yakınlarındaki bir tepenin düzlüğünde kurulan Aspendos, gelişimini nehre ve çevresindeki bereketli topraklara borçlu. M.Ö. 467 yılında kentin yakınlarında Yunanlılarla Persler arasında Eurymedon Savaşı yaşandı. Büyük İskender döneminde teslim olan kent, İskender’in ölümünün ardından Ptolemaios egemenliğine girdi. Kentin en parlak dönemi, tiyatro ve su yollarının inşa edildiği Roma İmparatorluk döneminde yaşandı.

TİYATRONUN MİMARİ ÖZELLİKLERİ

Aspendos Tiyatrosu, İmparator Marcus Aurelius döneminde (M.S. 161-180) Theodoros’un oğlu mimar Zenon tarafından inşa edildi. Girişin iki yanındaki Grekçe ve Latince yazıtlardan, yapının Curtius Crispinus ve Curtius Auspicatus adlı iki kardeş tarafından yaptırıldığı anlaşılıyor. On beş-yirmi bin kişi kapasiteli tiyatro, Roma tiyatro mimarisinin ve yapım tekniğinin son çizgilerini sergiliyor.

SELÇUKLU DÖNEMİ VE KORUMA

Aspendos, Bizans ve Selçuklu dönemlerinde de varlığını sürdürdü. Tiyatroda Selçuklu dönemi onarım izleri, özellikle dış cephe ortasındaki anıtsal kapı eklentisinde ve cephesindeki koyu kırmızı zikzak desenli sıva kaplamada görülebiliyor. Sahne binasının günümüze sağlam kalabilmesinin en önemli nedenlerinden biri de Selçuklu onarım ve korumacılığına bağlanıyor. Mustafa Kemal Atatürk 1930 yılında burayı ziyaret etmiş ve onarılıp yeniden kullanılması için talimat vermiştir.

SU KEMERLERİ

Tiyatronun yanı sıra ören yerindeki en önemli kalıntılardan biri su kemerleri. Aspendos su yolu sistemi, antik su yollarının günümüze korunmuş en iyi örneklerinden birini oluşturuyor. Yaklaşık bir kilometre uzunluğunda ve kuzey-güney konumlu olan kemerli köprünün her iki ucunda su basınç kuleleri yer alıyor.

DİĞER YAPILAR VE EKONOMİ

Tiyatronun yaslandığı tepenin üzerinde agora, bazilika, anıtsal çeşme, meclis binası, anıtsal tak, cadde ve Helenistik tapınak kalıntıları bulunuyor.

Kentin ekonomisini ayakta tutan en önemli ihraç ürünü, yakınlarındaki Kapria Gölü’nden elde edilen tuzdu. Bunun yanı sıra bağcılık, şarapçılık, zeytin ve zeytinyağı, tahıl ürünleri ve yaş meyve kentin tarıma dayalı diğer ihraç ürünleri arasında yer alıyordu. Tarihçiler, Aspendos’ta yetiştirilen atların tüm Yakındoğu ve Akdeniz dünyasının en aranan atları olduğunu aktarıyor.