DİSK- AR raporuna göre 12 milyon 305 bin yurttaş işsiz, oranlara göre kadın işsizliği daha yüksek

Fotoğraf: DİSK-AR

Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi’nin  (DİSK-AR) Ağustos 2026 (İşsizliğin Görünümü Raporu) yayımlandı. Raporda 12 milyon 205 bin yurttaşın işsiz olduğu yer alırken, geniş ve dar tanımlı işsizlik oranları, geniş tanımlı kadın işsizliği oranı gibi oranlara yer verildi.

DİSK-AR Ağustos 2026 (İşsizliğin Görünümü Raporu) yayımlandı. Raporda 12 milyon 205 bin yurttaşın işsiz olduğu yer aldı. Geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 30,6, dar ve geniş tanımlı işsizlik oranı arasındaki puan farkı 22,5, geniş tanımlı kadın işsizliği yüzde 40 olarak açıklandı.  4,5 milyon yurttaşın haftalık 40 saatten az çalıştığı ve daha fazla çalışmak istediği belirlendi.  

Araştırma Merkezi’nin raporuna göre, 5 milyon kişi çalışmak istemesine rağmen iş bulamıyor, resmi işsizlerin yüzde 83’ünün de işsizlik ödeneğinden yoksun olduğu açıklandı.

GENİŞ TANIMLI İŞSİZLİK İLE DAR TANIMLI İŞSİZLİK ARASINDA UÇURUM ARTIYOR

Türkiye İstatistik Kurumu’na (TÜİK) göre Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerin dar tanımlı işsiz sayısı (mevsim etkisinden arındırılmış) 2026 Temmuz ayında 2 milyon 860 bin oldu. DİSK- AR tarafından hesaplanan geniş tanımlı işsiz sayısı ise 12 milyon 305 bin, geniş tanımlı işsiz ile dar tanımlı işsizlik arasında uçurumun arttığı belirlendi.

İŞSİZLİĞİN GÖRÜNÜMÜ RAPORU AĞUSTOS 2026

Temmuz 2024’te 3 milyon 200 bin olan dar tanımlı işsiz sayısının, Temmuz 2025’te 2 milyon 854 bin ve Temmuz 2026’da 2 milyon 860 bin oldu. Dar tanımlı (standart) işsizlik ne kadar gerileme eğiliminde olsa da geniş tanımlı işsizliğin de bu dönemde de tırmandığı belirlendi.

Temmuz 2024’te 10 milyon 903 bin olan geniş tanımlı işsiz sayısının Temmuz 2025’te 12 milyon 328 bin ve Temmuz 2026’da 12 milyon 305 bin olduğu açıklandı. Bu rakamlara göre de dar tanımlı ve geniş tanımlı işsizlik arasındaki makas hızla açıldı.

Temmuz 2024’te yüzde dokuz olan dar tanımlı işsizlik oranının, Temmuz 2025’te ve Temmuz 2026’da yüzde 8,1 olarak açıklandığı belirtildi. Temmuz 2024’te yüzde 27,5 olan geniş tanımlı işsizlik oranının da Temmuz 2026’da yüzde 30,6’ya yükseldiği yer aldı. Geniş tanımlı işsiz sayısında iki yıllık artış 1 milyon 402 bin oldu.

DAR VE GENİŞ TANIMLI İŞSİZLİK ARASINDAKİ PUAN FARKI 22.5

Geniş tanımlı işsizlik oranı artış eğilimini sürdürüyor, böylece dar ve geniş tanımlı işsizlik arasındaki makas açılmaya devam ediyor. Dar ve geniş tanımlı işsizlik oranları arasındaki makas, Ocak 2022’de yaklaşık 11 puan iken Temmuz 2026’da 22,5 puana ulaştı.

KADIN İŞSİZLİĞİ ERKEK İŞSİZLİĞİNDEN OLDUKÇA YÜKSEK SEYREDİYOR

TÜİK tarafından açıklanan dört ayrı işsizlik türünde de kadın işsizliği erkek işsizliğinden oldukça yüksek seyrediyor. Temmuz 2026’da mevsim etkisinden arındırılmış dar tanımlı işsizlik yüzde 8,1 olarak açıklandı, zamana bağlı eksik istihdam ile işsizlerin bütünleşik oranı ise yüzde 20,8, işsiz ve potansiyel işgücünün bütünleşik oranı, yüzde 19,5 ve atıl işgücü oranı ise yüzde 30,6 olarak açıklandı.

GENİŞ TANIMLI İŞSİZLİK ORANI ERKEKLERDE YÜZDE 24,9 KADINLARDA YÜZDE 40

Temmuz 2026’da mevsim etkisinden arındırılmış dar tanımlı işsizlik oranı erkeklerde yüzde 6,8 iken kadınlarda yüzde 10,6 olarak gerçekleşti. Geniş tanımlı işsizlik (atıl işgücü) erkeklerde yüzde 24,9, kadınlarda ise yüzde 40 olarak hesaplandı. Geniş tanımlı kadın işsizliği ile geniş tanımlı erkek işsizliği arasındaki fark 15,1 puan.

İŞSİZLİKLE MÜCADELE ÖNERİLERİ

“Herkesin çalışması için, herkesin daha az çalışması” ilkesi doğrultusunda haftalık çalışma süresi gelir kaybı olmaksızın 37,5 saate, fazla mesailer için uygulanan yıllık 270 saat sınırı, 90 saate düşürülmelidir.

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) “insana yaraşır iş” yaklaşımı temelinde herkese güvenceli ve nitelikli işler sağlanmalıdır.

İş Yasasının 25/II. Maddesi yeniden düzenlenmeli ve keyfi işten çıkarmalar sona ermelidir. İşsizlik sigortası ödeneğinden yararlanma koşulları ve ödenek miktarı iyileştirilmelidir.

İşsizlik Sigortası Fonu’nun amaç dışı kullanımına son verilmelidir. Fon’dan işverenlere dönük teşvik ve destekler sona erdirilmelidir.

Kamu istihdamının artırılması, kamuda eğreti ve güvencesiz çalışma biçimleri yerine, kadrolu ve güvenceli istihdam artışının sağlanması yaşamsal önemdedir. Kamu girişimciliği ve hizmetleri istihdam yaratacak şekilde yeniden ele alınmalı ve kamuda personel açığı derhal kapatılmalıdır.

İşbaşında eğitim adı altında çırak, stajyer, kursiyerlerin ve bursiyerlerin ucuz işgücü deposu olarak kullanılması uygulamasına son verilmelidir.

Uluslararası çalışma normları doğrultusunda herkese en az bir ay ücretli yıllık izin hakkı tanınmalıdır.

Sendikal hak ve özgürlüklerin kullanımı güvence altına alınmalı, sendikal barajlar kaldırılmalı,herkesin sendika hakkını özgürce kullanabilmesi için gerekli yasal düzenlemeler yapılmalıdır.

Kadın istihdamının artırılması ve işsizliğinin azaltılması için işgücü piyasalarındaki cinsiyetçi uygulamalara son verilmeli, ev içi bakım hizmetleri devletin gereken nitelikli, yaygın ve ücretsiz bakım hizmetlerini sağlaması ile kadının üzerinden alınmalıdır.

Raporun tamamına ulaşmak için tıklayınız