Kızılkule’nin konumu, inşa tarihi, mimari özellikleri, kat yapısı ve savunma unsurlarına ilişkin bilgiler bu haberde yer alıyor.
Antalya’nın Alanya ilçesinde yer alan Kızılkule, 13. yüzyıl ortaçağ Akdeniz savunma yapılarının özgün örneklerinden biri olarak biliniyor. Selçuklu hükümdarı I. Alaaddin Keykubat tarafından Halep’li yapı ustası Ebu Ali Reha el Kettani’ye inşa ettirilen kule, limanı, tersaneyi ve Alanya Kalesi’ni deniz yönünden gelecek saldırılara karşı korumak amacıyla 1226 yılında yapılmıştır. Sekizgen plana sahip beş katlı yapı, 33 metre yüksekliğiyle Alanya’nın simgesi konumunda bulunuyor. Peki, Kızılkule nerede ve mimari özellikleri neler?
KIZILKULE NEREDE?
Kızılkule, Antalya’nın Alanya ilçesinde, Alanya Kalesi’nin deniz tarafında yer alıyor. Limanı, tersaneyi ve kaleyi denizden gelecek saldırılara karşı korumak amacıyla konumlandırılmıştır.
KIZILKULE TARİHİ
Kızılkule, Selçuklu hükümdarı I. Alaaddin Keykubat tarafından Halep’li yapı ustası Ebu Ali Reha el Kettani’ye inşa ettirilmiştir. Yapının dış kuzey duvar yüzeyinde “Allah’a minnet” ibaresi ve onun altında yerden 10 metre yükseklikte Alaaddin Keykubat adına yazılmış, inşa tarihini 1226 Nisan ayı olarak belirten dört satırlık bir inşa kitabesi bulunuyor. Güney duvarında ise başka bir inşa kitabesi yer alıyor. Giriş kapısının sağındaki duvarda bulunan usta kitabesinde yapıyı inşa eden ustanın adı belirtilmektedir.
17. yüzyıl seyyahlarından Evliya Çelebi, Alanya Kalesi’nin deniz tarafında sekiz köşeli sağlam bir kulesinin olduğunu, bu kulenin kuşatma sırasında 2 bin adam aldığını ve burada oturan ikinci kale muhafızının 40 askere sahip olduğunu belirtmiştir.
KIZILKULE MİMARİ ÖZELLİKLERİ
Kızılkule sekizgen bir plana sahiptir. Eğimli bir arazide bir ana kaya üzerine kurulmuş olan yapının yüksekliği doğu yönünde 33 metre, batı yönünde ise 30 metredir. Alt beden duvarlarında muntazam şekilde kesilmiş ve birleştirilmiş dikdörtgen kireçtaşı ile devşirme malzeme olarak klasik sütun gövdeleri kullanılmıştır. Üst bölümlerde ise kırmızı tuğla kullanılmıştır.
Yapının cephelerinde toplam 56 adet mazgal penceresi, düşmanın kaynar zift ve suyla geri püskürtüldüğü 22 adet kaynar zift ve su dökme açıklığı ile 6 adet çörten bulunuyor.
KIZILKULE’NİN KATLARI
Kızılkule; zemin kat, birinci kat, asma kat, açık kat ve açık teras olmak üzere beş kattan oluşuyor.
Zemin Kat: Küçük ve gösterişsiz bir giriş kapısı ve dar bir koridordan zemin kata ulaşılıyor. Merkezdeki sekizgen fil ayağının çevresini tonozlu bir koridor sarıyor. İbrahim Hakkı Konyalı’ya göre yapının ilk zamanlarında zemin ve birinci katlarda koridor tonozunun başlangıcından üst örtüye kadar uzanan ve kale muhafızlarının yatmaları ve dinlenmeleri için bugün ancak izleri görülebilen ahşaptan basık odalar mevcuttu. Zemin kat günümüzde sergileme mekanı olarak kullanılıyor.
Birinci Kat: Yüksek taş basamaklı bir merdivenle ulaşılan birinci katın merkezindeki ayağın üst kısmına büyük bir su sarnıcı yerleştirilmiştir. Bugün bile işler vaziyette olan sarnıcın ağız kısmı açık katta bulunuyor. Sarnıca yakın olan koridorun tabanında sekizgen kenarların ortasına denk gelecek şekilde birer havalandırma bacası yer alıyor. Bugün sergi mekanı olarak kullanılan katın kuzeybatısında bulunan kapı dıştaki surlara açılıyor. Sağdaki sur duvarında büyük bir gemi graffitisi görülebiliyor.
Asma Kat: Dar bir koridor şeklinde olan asma katta kaynar zift ve su dökme açıklıkları bulunuyor.
Açık Teras: Açık terasın ortasında sarnıcın ağzı ve çevresinde ikişerli sıra halinde toplam 16 adet havalandırma bacası yer alıyor. Bu bacalardan giren ışık birinci kata kadar ulaşıyor.
KIZILKULE HAKKINDA KISA BİLGİLER
Kızılkule, Antalya’nın Alanya ilçesinde Alanya Kalesi’nin deniz tarafında yer alıyor. 1226 yılında I. Alaaddin Keykubat tarafından Halep’li usta Ebu Ali Reha el Kettani’ye inşa ettirilmiştir. Sekizgen plana sahip olan yapı beş katlıdır. Doğu yönünde 33 metre yüksekliğe sahiptir. Alt bölümlerde kireçtaşı, üst bölümlerde kırmızı tuğla kullanılmıştır. 56 adet mazgal penceresi ve 22 adet kaynar zift dökme açıklığı bulunuyor. Birinci katta bugün bile işler durumda olan bir su sarnıcı yer alıyor. Zemin kat ve birinci kat günümüzde sergi mekanı olarak kullanılıyor.
