Menenjit aşısının ücretli olması, çocukların koruyucu sağlık hizmetlerine erişimini ailelerin ödeme gücüne bağlı hale getiriyor. Sağlık emekçileri ve uzmanlar, meningokok aşılarının ulusal aşı programına alınması ve ücretsiz uygulanması gerektiğini belirtiyor. Menenjit ve bebeklik dönemi özel aşılarının SGK kapsamına alınması için yürütülen imza kampanyası da bu talebi destekliyor.
Yasin Çoban
Menenjit ve bebeklik dönemi özel aşılarının SGK kapsamına alınması için yürütülen kampanya, ücretli aşı tartışmasını daha görünür hale getirdi. Türkiye’de 2025’te görünür hale gelen kampanya, menenjit ve rotavirüs başta olmak üzere “özel aşı” olarak bilinen bazı çocukluk çağı aşılarının SGK kapsamına alınmasını istiyor. Kamuya açık en görünür kampanya, Zehra Betül Şenol’un Change.org üzerinden başlattığı “Menenjit ve tüm özel bebeklik aşıları SGK kapsamına alınsın” çağrısı. Kampanya metninde, yalnızca MenB aşısının maliyetinin 10 bin TL’yi aştığı, rotavirüs aşısının da doz başına yaklaşık 2 bin TL’ye yakın olduğu belirtiliyor; kampanyada 21 bini aşkın doğrulanmış imza atıldı.
Kampanyanın tetikleyici zemini, 2025’te Kocaeli’de sekiz yaşındaki İrem Aslan’ın menenjit nedeniyle yaşamını yitirmesi ve ardından farklı kentlerde çocuk vakalarının haberleşmesi oldu.
Türkiye’de meningokok aşıları ulusal aşı takviminde yer almıyor. Bu nedenle aileler, Nimenrix ve Bexsero gibi meningokok aşılarına ücretli olarak erişiyor.. Kişisel bilgileri kapatılmış bir eczane fişinde Nimenrix ve Bexsero adlı iki meningokok aşısı için toplam 6 bin 800 TL ödeme yapıldı. Fatura, çocukluk çağında koruyucu sağlık hizmetlerine erişimde aile bütçesinin belirleyici hale geldiğini gösterdi.
FATURADA İKİ AŞI İÇİN 6 BİN 800 TL ÖDEME VAR
Antalya‘da bir eczane fişinde Nimenrix 0.5 mg IM enjeksiyonun fiyatı 3 bin 19 TL 72 kuruş, Bexsero 0.5 ml IM enjeksiyonun fiyatı ise 3 bin 810 TL 85 kuruş olarak yer aldı. İki aşının ara toplamı 6 bin 830 TL 57 kuruş oldu.
Kamuoyunda “menenjit aşısı” adıyla bilinen tartışma, esas olarak meningokok bakterisine karşı geliştirilen aşılar üzerinden ilerliyor. Menenjit, beyin ve omuriliği çevreleyen zarların iltihaplanmasıyla ortaya çıkan ağır bir hastalık tablosu. Hastalığa bakteriler, virüsler ve farklı etkenler yol açabiliyor.
Meningokok bakterisi, menenjitin en ağır seyreden nedenleri arasında yer alıyor. Hastalık kısa sürede ilerleyebiliyor, ölüm ve kalıcı hasar riski taşıyor. Bu nedenle meningokok aşıları, koruyucu sağlık hizmetleri içinde önemli bir başlık oluşturuyor.
ÜCRETLİ AŞI AİLE BÜTÇESİNE YÜK OLUYOR
Meningokok aşıları Türkiye’de genel çocukluk çağı ulusal aşı takviminde yer almıyor. Bu nedenle aileler, bu aşılara ücretli şekilde erişiyor. Aşının fiyatı, özellikle birden fazla doz gerektiğinde çocuk sağlığı alanında gelir eşitsizliğini büyüten bir başlığa dönüşüyor.
Antalya Kent Konseyi Sağlık Çalışma Grubu Başkanı Ozan Uskut, menenjit aşılarında doğru etkenin saptanmasının temel önemde olduğunu ifade etti. Uskut, İngiltere’de 19-25 yaş aralığındaki gençlerde görülen menenjit vakalarına dikkat çekerek aşı politikasının güncel hastalık etkenlerine göre belirlenmesi gerektiğini söyledi.
Uskut, “Bu nedenle güncel olarak hangi menenjit etkeninin yaygın olduğu saptanmalı, buna uygun aşı ücretsiz hale getirilmelidir” dedi.
TAŞER: MENENJİT AŞISI ZORUNLU AŞILAR LİSTESİNE ALINMALI
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) Antalya Şube Eş Başkanı Kaan Taşer, menenjit aşısının ulusal aşı programına dahil edilmesi gerektiğini söyledi.
SES Antalya Şube Eş Başkanı Kaan Taşer, menenjitin özellikle küçük çocuklar için ölümcül sonuçlar doğurabilen bir hastalık olduğunu ifade etti.
Taşer, “Menenjit aşısı, sosyal devlet politikası gereği zorunlu aşılar listesine ve ulusal aşı programına alınmalıdır. Menenjit toplumsal bir sağlık sorunudur. Avrupa ülkelerinde aşılarla kontrol altına alınan birçok hastalık, nüfus hareketliliği ve aşılama oranlarındaki düşüşle yeniden görülmeye başladı. Kızamıkta da benzer bir tablo yaşanıyor. Menenjit, özellikle küçük çocuklarda ölümcül seyredebilen bir hastalıktır. Bu nedenle aşılanma sağlanmalı ve menenjit aşısı ulusal aşı programına dahil edilmelidir” dedi.
YERLİ AŞI VE HIFZISSIHHA VURGUSU
Taşer, menenjit aşısının ücretsiz hale getirilmesinin Sağlık Bakanlığı’nın sorumluluğunda olduğunu söyledi. Taşer, “Bu sorunu çözmesi gereken kurum Sağlık Bakanlığı’dır. Yerli aşının yapılması ve üretilmesi gerekiyor. Hıfzıssıhha yeniden açılmalıdır. Kapatılmadan önce birçok aşı yerli imkanlarla üretilebiliyordu. Bugün aşıların büyük bölümü dışarıdan getiriliyor. Türkiye’de çok sınırlı sayıda üretim var” diye konuştu.
