Antalya belediye şirketleri ulaşım, ekmek, sosyal tesis, asfalt, enerji, çevre ve gıda gibi farklı alanlarda faaliyet gösteriyor.
Antalya‘da tramvay işletmesinden Halk Ekmek üretimine, asfalt tesislerinden sosyal tesislere, Halk Et’ten yenilenebilir enerji projelerine kadar bazı belediye hizmetlerinin arkasında belediye şirketleri bulunuyor. Bu şirketler belediyenin müdürlük veya daire başkanlıklarından farklı bir hukuki yapıya sahip olsa da belediyenin görev ve hizmet alanlarıyla bağlantılı faaliyet yürütüyor.
Antalya Büyükşehir Belediyesinin güncel internet sitesindeki kurumsal bağlantılar arasında ANTEPE, EKDAĞ, ANÇET, ANET, ANSET ve Antalya Ulaşım yer alıyor. Büyükşehir ayrıca bağlı kurum ve şirketlerini ayrı bir kurumsal bölümde yayımlıyor.
Belediye şirketi nedir?
Belediyeler yalnızca müdürlük ve daire başkanlıkları aracılığıyla hizmet üretmek zorunda değil.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 70’inci maddesine göre belediyeler, kendilerine verilen görev ve hizmet alanlarında ilgili mevzuatta belirtilen usullere göre şirket kurabiliyor.
Bu şirketler genellikle anonim veya limited şirket statüsünde faaliyet gösteriyor. Belediyenin şirket sermayesinin tamamına veya bir bölümüne sahip olması mümkün.
Bu nedenle “belediye şirketi” ile “belediyenin bir müdürlüğü” aynı yapı değil.
Örneğin Antalya Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Dairesi Başkanlığı belediyenin idari birimi iken Antalya Ulaşım AŞ ayrı şirket tüzel kişiliğine sahip bir belediye iştiraki.
Belediyeler neden şirket kuruyor?
Belediye şirketlerinin faaliyet alanları kentin ihtiyaçlarına göre değişebiliyor.
Şirketler aracılığıyla:
toplu ulaşım işletmeciliği,
sosyal tesis işletmeciliği,
ekmek ve gıda üretimi,
otopark işletmeciliği,
inşaat ve altyapı işleri,
enerji hizmetleri,
turizm tesisleri,
çevre ve sürdürülebilirlik çalışmaları
gibi faaliyetler yürütülebiliyor.
Şirket modeli özellikle sürekli işletmecilik, satış, üretim veya ticari faaliyetin bulunduğu alanlarda belediyelerin kullandığı yöntemlerden biri.
Ancak şirket kurulması, belediyenin kanunla kendisine verilen karar yetkilerinin şirkete geçtiği anlamına gelmiyor. Belediye meclisi, belediye başkanı ve diğer belediye organlarının mevzuatta belirlenen yetkileri devam ediyor.
Antalya Büyükşehir Belediyesi şirketleri hangileri?
Antalya Büyükşehir Belediyesinin Ağustos 2026 itibarıyla resmi internet sitesindeki kurumsal bağlantılarında şu şirketler öne çıkıyor:
ANTEPE
EKDAĞ
ANÇET
ANET
ANSET
Antalya Ulaşım
Büyükşehir’in “Bağlı Kurum ve Şirketler” bölümü de belediye ile ilişkili kuruluşların kurumsal bilgilerini ayrı olarak yayımlıyor.
Ancak belediyenin kurumsal bağlantılar bölümündeki şirket isimleriyle belediyenin tüm doğrudan ve dolaylı ortaklıklarının aynı kavram olmadığı unutulmamalı. Bir şirketin ortaklık oranını veya belediyenin o şirketteki güncel payını araştırırken şirket kayıtları ve mali raporların ayrıca incelenmesi gerekiyor.
ANTEPE ne iş yapıyor?
ANTEPE, Antalya Büyükşehir Belediyesinin inşaat ve teknik hizmetler alanında faaliyet gösteren şirketlerinden biri.
Şirketin resmi kurumsal bilgilerine göre ANTEPE 1991 yılında Antalya Büyükşehir Belediyesi iştiraki olarak kuruldu. Faaliyet alanlarında asfalt üretimi, inşaat işleri, proje çalışmaları, araç ve iş makinesi hizmetleri ile otopark işletmeciliği bulunuyor.
Şirketin Boğaçayı, Manavgat ve Elmalı’da asfalt üretim tesisleri bulunuyor.
ANTEPE aynı zamanda Güllük Katlı Otoparkı ve Cumhuriyet Meydanı Kapalı Otoparkı gibi otoparkların işletilmesinde görev alıyor.
Dolayısıyla kentte görülen bir yol veya yapı çalışmasının arkasında doğrudan belediye birimi bulunabileceği gibi belediye iştiraki de bulunabiliyor.
EKDAĞ ne iş yapıyor?
Antalya’da yurttaşların günlük yaşamda en sık karşılaşabildiği belediye şirketlerinden biri EKDAĞ.
Şirketin güncel kurumsal bilgilerine göre EKDAĞ, 1989 yılında Antalya Büyükşehir Belediyesi iştiraki olarak kuruldu. İlk faaliyet alanı ekmek üretimi ve dağıtımıydı. Daha sonra sosyal tesisler, üretim atölyeleri, otopark ve farklı işletmecilik alanlarına yayıldı.
EKDAĞ’ın en bilinen faaliyetlerinden biri Halk Ekmek.
Döşemealtı’ndaki Halk Ekmek Fabrikası’nda üretim gerçekleştiriliyor ve ürünler kentteki Halk Ekmek satış noktalarına ulaştırılıyor. Şirketin resmi sitesinde yaklaşık 120 Halk Ekmek büfesinin işletme portföyünde bulunduğu belirtiliyor.
EKDAĞ hangi sosyal tesisleri işletiyor?
EKDAĞ yalnızca ekmek üretmiyor.
Şirketin Ağustos 2026 itibarıyla resmi internet sitesinde işletme ve tesisleri arasında:
Atatürk Parkı Sosyal Tesisleri,
Tiyatro Kafe,
Konyaaltı Beachpark Plajı,
Barbaros Çay Bahçesi,
Düden Balık Çarşısı,
Atatürk Parkı Otoparkı
yer alıyor.
Şirket ayrıca kendi atölyelerinde sosyal tesislerde kullanılan bazı mobilya ve ekipmanların üretim ve bakımını gerçekleştiriyor.
Bu nedenle bir yurttaş belediyeye ait olduğunu düşündüğü bir sosyal tesiste aslında belediye iştirakinin sunduğu hizmetten yararlanıyor olabilir.
ANET ne iş yapıyor?
ANET’in güncel faaliyetlerinin en görünür bölümlerinden biri Halk Et.
Şirketin resmi internet sitesine göre Antalya Büyükşehir Belediyesinin Halk Et projesinde yerel besicilerden hayvanlar alınarak ANET tesislerinde işleniyor ve et ürünleri Halk Et satış noktaları aracılığıyla tüketiciye ulaştırılıyor.
ANET’in faaliyetleri yalnızca Halk Et ile sınırlı değil.
Şirketin güncel sitesinde Sarısu Kadınlar Plajı ve Liman Beach gibi tesisler de işletmeleri arasında gösteriliyor.
Böylece ANET’in faaliyet alanında gıda ve yerel üreticinin desteklenmesinin yanında turizm ve sosyal tesis işletmeciliği de bulunuyor.
Halk Et belediye müdürlüğü mü?
Hayır. Halk Et bir belediye müdürlüğü değil, Antalya Büyükşehir Belediyesinin sosyal hizmet projelerinden biri.
Etin tedarik, işleme ve satış sürecinde ise belediye iştiraki ANET görev alıyor.
ANET’in resmi sitesinde projenin yerel besiciden doğrudan hayvan alımına dayandığı belirtiliyor. Antalya Büyükşehir Belediyesinin resmi sitesinde de Halk Et, toplumsal destek hizmetleri arasında gösteriliyor.
Buradaki ayrım belediye şirketlerinin nasıl çalıştığını anlamak açısından önemli: Projenin sahibi veya politika belirleyicisi belediye olabilirken işletme sürecinde belediye şirketi görev alabiliyor.
Antalya Ulaşım AŞ ne iş yapıyor?
Antalya Ulaşım AŞ, kentte toplu ulaşım alanında doğrudan yurttaşların karşısına çıkan belediye iştiraklerinden biri.
Şirketin güncel internet sitesinde hizmet alanları arasında:
otogarlar,
ANTRAY,
Nostalji Tramvayı,
Antobüs,
Yat Limanı,
Antalya Kart
yer alıyor.
2026 yılındaki güncel duyurularda Antalya Ulaşım AŞ tarafından işletilen otobüs, ANTRAY ve Nostalji Tramvayı hatlarına ilişkin bilgiler yayımlanıyor.
Bu nedenle tramvay seferleriyle ilgili operasyonel bir konu doğrudan Antalya Ulaşım AŞ’nin görev alanıyla ilişkili olabiliyor.
Antalya Ulaşım yalnızca araç mı işletiyor?
Hayır.
Toplu ulaşım şirketlerinde işletmeciliğin yanında bakım, teknik altyapı ve AR-GE çalışmaları da bulunuyor.
Antalya Ulaşım AŞ, 16 Haziran 2026’da tramvayların bakım süreçlerinde kullanılan bazı özel ekipmanların şirket bünyesindeki mühendis ve teknik ekip tarafından geliştirildiğini açıkladı. Şirket, hidrolik fren kaliperlerinin bakımında kullanılan sökme, takma ve test ekipmanlarının kurum içinde üretildiğini belirtti.
Dolayısıyla belediye iştirakinin görevi yalnızca yolcu taşımak değil; işletilen sistemin bakımını, teknik sürekliliğini ve bazı geliştirme faaliyetlerini de kapsayabiliyor.
ANÇET ne iş yapıyor?
ANÇET, Antalya’da çevre ve enerji alanında faaliyet gösteren belediye iştiraklerinden biri.
Şirketin güncel resmi sitesinde faaliyet alanları şöyle sıralanıyor:
yenilenebilir enerji tesisleri,
enerji hizmetleri,
karbon kredisi hizmetleri,
elektrikli araç şarj istasyonları,
arıtma tesislerinin projelendirilmesi ve yapımı,
sürdürülebilirlik çalışmaları,
sıfır atık,
fizibilite raporları,
yeşil iş eğitimleri.
ANÇET’in tam adı Antalya Çevre Tarım Hayvancılık Ticaret Anonim Şirketi. Antalya Büyükşehir Belediyesinin güncel “Bağlı Kurum ve Şirketler” sayfasında da şirket ayrı bir kuruluş olarak yer alıyor.
Güneş enerjisi ve elektrikli araç şarjı da şirket faaliyetleri arasında
Belediye şirketlerinin çalışma alanlarının zaman içinde kent politikalarına göre genişleyebildiğine ANÇET örnek gösterilebilir.
Şirketin güncel hizmetleri arasında güneş, rüzgar ve biyokütle gibi yenilenebilir enerji tesislerinin projelendirilmesi ile elektrikli araç şarj istasyonları bulunuyor. Enerji etüdü, enerji yönetimi, karbon ayak izi ve sürdürülebilirlik raporlaması da şirketin çalışma başlıkları arasında.
Bu durum belediye iştiraklerinin yalnızca geleneksel ulaşım, inşaat veya sosyal tesis hizmetlerinde değil iklim ve enerji politikalarında da kullanılabildiğini gösteriyor.
ANSET ne iş yapıyor?
ANSET de Antalya Büyükşehir Belediyesinin güncel kurumsal bağlantıları arasında bulunan iştiraklerden biri.
Şirketin faaliyetlerinin güncel örneklerinden biri Düden Şelalesi.
Antalya Büyükşehir Belediyesi tarafından 2026 yılında yayımlanan açıklamada Düden Şelalesi’ndeki tesisin Büyükşehir Belediyesi iştiraki ANSET tarafından işletildiği belirtildi.
ANSET’in geçmiş dönem faaliyetleri ve Sayıştay raporları incelendiğinde şirketin belediye adına çeşitli hizmet ve organizasyon faaliyetlerinde de görev aldığı görülüyor. Sayıştay’ın ANSET için yayımladığı düzenlilik denetim raporlarında şirket faaliyetlerinin belediyenin hizmet alımı ve organizasyon işleriyle ilişkisi ayrıntılı biçimde ele alınıyor.
Belediye şirketiyle belediye birimi arasındaki fark ne?
Bu iki yapı birbirine yakın görünse de hukuken aynı değil.
Belediye müdürlüğü veya daire başkanlığı doğrudan belediye tüzel kişiliğinin parçası.
Belediye şirketi ise ayrı bir şirket tüzel kişiliğine sahip.
Örneğin:
Fen İşleri Dairesi Başkanlığı belediyenin birimi,
ANTEPE belediye iştiraki şirket,
Ulaşım Dairesi Başkanlığı belediye birimi,
Antalya Ulaşım AŞ ise şirket.
Bu ayrım personel yapısından mali kayıtlara, sözleşmelerden yönetim organlarına kadar birçok konuda önem taşıyor.
ASAT belediye şirketi mi?
Hayır. Antalya’da en sık karıştırılan yapılardan biri ASAT.
Antalya Su ve Atıksu İdaresi Genel Müdürlüğü, Antalya Büyükşehir Belediyesine bağlı ancak ayrı tüzel kişiliği bulunan bir “bağlı idare”. Bu nedenle ANTEPE, EKDAĞ veya Antalya Ulaşım gibi belediye şirketleriyle aynı hukuki kategoride değil.
Antalya Büyükşehir Belediyesi de kurumsal yapısında ASAT’ı bağlı kurumlar kapsamında gösteriyor.
ASAT’ın temel görev alanında içme suyu, kanalizasyon ve atıksu hizmetleri bulunuyor.
Dolayısıyla “belediyeye bağlı olan her kuruluş belediye şirketidir” şeklinde bir değerlendirme doğru değil.
Belediye şirketlerinin çalışanları belediye personeli mi?
Belediye şirketlerinin personeli ile doğrudan belediye kadrosunda çalışan memur veya işçiler aynı istihdam statüsünde olmayabilir.
Şirket, ayrı bir işveren tüzel kişiliğine sahip olduğu için çalışanların sözleşmeleri ve işveren ilişkisi ilgili şirket üzerinden yürütülebiliyor.
Bu ayrım özellikle belediyelerde personel sayısı araştırılırken önemli.
“Belediyede kaç kişi çalışıyor?” sorusunun yanıtı aranırken yalnızca belediyenin kadrolu personeline bakılması, belediye şirketlerinde istihdam edilen çalışanları göstermeyebilir.
Bu nedenle belediye faaliyet raporları ile şirketlerin kendi raporları ve mali tabloları ayrı ayrı incelenmeli.
Belediye şirketleri kendi gelirini elde edebilir mi?
Evet.
Belediye şirketlerinin faaliyet alanına bağlı olarak satış veya işletme gelirleri bulunabiliyor.
Örneğin:
EKDAĞ ekmek ve sosyal tesis hizmeti sunuyor,
ANET Halk Et ve sosyal tesis işletiyor,
Antalya Ulaşım toplu ulaşım hizmeti yürütüyor,
ANTEPE otopark ve teknik faaliyetlerde bulunuyor.
Şirketlerin gelir yapısı, faaliyet alanlarına ve belediyeyle yaptıkları işlemlere göre farklılık gösterebiliyor.
Bu nedenle bir belediye şirketinin yaptığı bütün harcamaların doğrudan Antalya Büyükşehir Belediyesinin ana bütçesindeki tek bir gider kaleminden karşılandığı varsayılmamalı.
Belediye şirketinin bütçesi belediye bütçesiyle aynı mı?
Hayır.
Antalya Büyükşehir Belediyesinin bütçesi ile belediye şirketlerinin mali yapıları aynı belge değil.
Belediye yıllık bütçesini kamu idaresi olarak hazırlarken belediye şirketleri ayrı tüzel kişilikler olarak kendi muhasebe ve mali tablolarına sahip.
Bu nedenle örneğin “Antalya Büyükşehir Belediyesinin bütçesi 47 milyar TL” şeklindeki bir rakam, bütün belediye şirketlerinin yıllık gelir ve giderlerini otomatik olarak aynı toplamın içinde göstermez.
Belediyenin mali büyüklüğünü kapsamlı biçimde araştırırken:
belediye bütçesi,
faaliyet raporu,
şirket mali tabloları,
ortaklık bilgileri,
Sayıştay raporları
birlikte değerlendirilmesi gereken farklı belgeler.
Belediye şirketlerini kim yönetiyor?
Belediye şirketleri şirket statüsüne göre yönetim kurulu, müdür veya genel kurul gibi şirket organları üzerinden yönetiliyor.
Bu durum şirketin belediyeden bağımsız bir kamu politikası oluşturabileceği anlamına gelmiyor. Belediyenin ortaklık payı, şirketin ana sözleşmesi ve ilgili mevzuat şirket ile belediye arasındaki ilişkiyi belirliyor.
Antalya Büyükşehir Belediyesinde ayrıca İşletme ve İştirakler Dairesi Başkanlığı bulunuyor. Bu birim belediyenin iştirak ve işletmeleriyle ilgili kurumsal çalışmalarını yürütüyor.
Dolayısıyla belediye iştirakleri, belediyenin kurumsal yapısından tamamen kopuk özel şirketler gibi değerlendirilemez.
Belediye meclisi şirketin günlük kararlarını mı alıyor?
Hayır.
Belediye meclisi ile şirket yönetimi farklı karar mekanizmaları.
Belediye meclisi, mevzuatla kendisine verilen belediye kararlarını alıyor. Belediye şirketinin günlük işletme faaliyetleri ise şirketin yetkili organları tarafından yürütülüyor.
Örneğin bir sosyal tesiste hangi ürünün hangi tedarik süreciyle alınacağı şirketin işletme faaliyeti olabilirken belediyeye ait bir taşınmazın şirkete işletilmek üzere verilmesi belediye açısından ayrıca yetkili organ kararı gerektirebilir.
Bu nedenle belediye meclisi kararları ile belediye şirketlerinin yönetim kurulu veya işletme kararları aynı belge değil.
Belediye şirketleri denetleniyor mu?
Evet. Belediye şirketlerinin şirket statüsünde olması denetim dışında oldukları anlamına gelmiyor.
Sayıştay, belediyeler yanında denetim kapsamındaki belediye şirketleri için de ayrı düzenlilik denetim raporları yayımlayabiliyor. Antalya’daki şirketler için de geçmiş yıllara ait ayrı Sayıştay raporları bulunuyor. ANSET bunlardan biri.
Bu raporlarda şirketlerin mali işlemleri, mevzuata uygunlukları ve denetim sırasında tespit edilen bulgular incelenebiliyor.
Belediyenin kendisine ilişkin Sayıştay raporu ile şirketin Sayıştay raporu ise ayrı belgeler olarak okunmalı.
Belediye şirketlerinin faaliyetleri nereden takip edilebilir?
Antalya Büyükşehir Belediyesinin resmi internet sitesinde “Bağlı Kurum ve Şirketler” bölümü bulunuyor. Ayrıca sitenin kurumsal bağlantılar alanında ANTEPE, EKDAĞ, ANÇET, ANET, ANSET ve Antalya Ulaşım’ın bağlantıları yer alıyor.
Şirketlerin kendi internet siteleri de önemli bir kaynak.
Örneğin:
EKDAĞ’ın tesisleri ve kiralama portföyü şirket sitesinde,
ANET’in Halk Et ve sosyal tesisleri şirket sitesinde,
ANÇET’in çevre ve enerji hizmetleri kendi sitesinde,
Antalya Ulaşım’ın tramvay, otobüs ve ulaşım duyuruları kendi sitesinde
ayrıntılı olarak yayımlanıyor.
Mali durum ve denetim açısından ise Sayıştay raporları ile şirketlerin yayımladığı kurumsal ve mali belgeler ayrıca kontrol edilebilir.
Bir hizmeti şirketin yapması ne anlama geliyor?
Antalya’da bir hizmetin belediye şirketi tarafından yürütülmesi, hizmetin “özel bir şirkete devredildiği” anlamına gelmeyebilir.
Belediyenin sermayesine katıldığı şirket de işletmeci olabilir.
Örneğin Antalya Ulaşım AŞ, Antalya Büyükşehir Belediyesi iştiraki olarak ANTRAY ve bazı toplu ulaşım hizmetlerini işletiyor. EKDAĞ belediye iştiraki olarak Halk Ekmek ve sosyal tesis faaliyetlerini sürdürüyor. ANET ise Halk Et ve çeşitli tesislerde görev yapıyor.
Bu nedenle bir belediye hizmetinin kim tarafından yürütüldüğünü araştırırken “belediye”, “belediye iştiraki” ve “ihaleyle hizmet alınan özel şirket” kavramlarını birbirinden ayırmak gerekiyor.
Belediye şirketi ile özel yüklenici aynı şey mi?
Hayır.
Belediye şirketi, belediyenin ortak olduğu bir şirket.
Özel yüklenici ise belediyenin veya belediye şirketinin ihale ya da sözleşme yoluyla hizmet veya mal satın aldığı bağımsız bir şirket olabilir.
Örneğin belediye iştiraki bir sosyal tesisi işletirken temizlik malzemesini veya başka bir hizmeti dışarıdan satın alabilir.
Dolayısıyla bir işin üzerinde şirket adı görülmesi tek başına o şirketin belediye iştiraki olduğunu göstermiyor. Şirketin ortaklık yapısına bakılması gerekiyor.
Belediye iştirakleri neden kamuoyu açısından takip edilmeli?
Belediye şirketleri kentte günlük yaşamı doğrudan etkileyen önemli hizmetleri yürütebiliyor.
Antalya örneğinde belediye iştiraklerinin faaliyet alanlarına bakıldığında:
toplu ulaşım,
Halk Ekmek,
Halk Et,
sosyal tesisler,
plajlar,
otoparklar,
asfalt üretimi,
inşaat,
enerji,
elektrikli araç şarjı,
çevre ve sürdürülebilirlik
gibi farklı alanlara ulaşılıyor.
Bu şirketlerin hangi hizmetleri yürüttüğü kadar gelirleri, harcamaları, belediyeyle olan mali ilişkileri ve denetim sonuçları da kent yönetiminin mali ve idari yapısını anlamak açısından önemli.
Antalya’da yurttaşın en sık karşılaştığı belediye şirketleri hangileri?
Günlük yaşam açısından bakıldığında bazı şirketler daha görünür.
Tramvay kullanan bir yurttaş Antalya Ulaşım AŞ’nin hizmetinden yararlanıyor.
Halk Ekmek alan biri EKDAĞ’ın üretim ve dağıtım sisteminin bir parçasıyla karşılaşıyor.
Halk Et’ten alışveriş yapan biri ANET’in yürüttüğü işletme sürecinden yararlanıyor.
Atatürk Parkı Sosyal Tesisleri veya EKDAĞ’ın diğer tesislerini kullananlar yine belediye iştiraki tarafından işletilen bir alanda hizmet alıyor.
Düden Şelalesi tesisinde ise işletmeci şirket ANSET olarak belirtiliyor.
Bu örnekler, belediye şirketlerinin yalnızca belediye organizasyon şemasında bulunan şirket isimlerinden ibaret olmadığını; Antalya’da ulaşım, gıda, turizm, sosyal tesis, altyapı ve enerji gibi birçok alanda kent yaşamının doğrudan bir parçası olduğunu gösteriyor.
