Antalya’da çocuk hakları ihlallerinde başvuru yolu olayın niteliğine göre değişiyor. İhmal ve şiddette ALO 183, acil durumda 112 devreye giriyor.
Antalya’da bir çocuğun eğitim, sağlık, güvenlik, bakım, barınma, korunma veya kamu hizmetlerine erişim hakkının ihlal edildiği düşünüldüğünde başvurulabilecek farklı kamu kurumları bulunuyor. Çocuk hakları başvurularında hangi kurumun tercih edileceği ise yaşanan olayın niteliğine göre değişiyor.
Çocuğun ihmal veya istismara uğradığı, şiddet gördüğü ya da güvenliğinin tehdit altında olduğu durumlarda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, ALO 183 ve acil durumlarda 112 öne çıkarken; bir kamu kurumunun işlem veya uygulamasından kaynaklanan hak ihlallerinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvuru yapılabiliyor. Çocuklar KDK Çocuk sistemi üzerinden kendi adlarına da başvuruda bulunabiliyor.
Antalya’da çocuk hakları için ilk başvuru noktası neresi?
Çocuğun korunmaya, sosyal hizmet desteğine veya ailesinin değerlendirilmesine ihtiyaç duyduğu durumlarda Antalya Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü ile bağlı Sosyal Hizmet Merkezleri temel başvuru noktaları arasında yer alıyor.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 17 Ağustos 2026 tarihli kuruluş listesine göre Antalya Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü Kepez’de bulunuyor. Kentte ayrıca Muratpaşa, Kepez, Konyaaltı, Alanya, Manavgat, Kumluca ve Serik ilçelerinde Sosyal Hizmet Merkezleri hizmet veriyor.
Bu merkezlere çocukla ilgili ihmal, bakım ve korunma ihtiyacı, aile içindeki riskler, sosyal ve ekonomik güçlükler veya çocuğun güvenli gelişimini etkileyebilecek durumlar hakkında başvuru yapılabiliyor. Başvuru sonrasında meslek elemanları tarafından durum değerlendirilerek gerekli sosyal hizmet modeli ve diğer kurumlarla yürütülecek süreç belirlenebiliyor.
ALO 183’e hangi çocuk hakları ihlalleri bildirilebilir?
Çocuğa yönelik ihmal, istismar veya şiddet şüphesinde en önemli başvuru kanallarından biri ALO 183 Şiddetle Mücadele Hattı.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına göre ALO 183, çocukların da aralarında bulunduğu farklı gruplara yönelik rehberlik ve danışmanlık hizmetini 7 gün 24 saat kesintisiz sürdürüyor. Yurt içinden yapılan aramalar ücretsiz.
Hat üzerinden çocuğa yönelik ihmal, istismar ve şiddet vakaları hakkında ihbar alınabiliyor. Bakanlığın açıkladığı işleyişe göre anlık şiddet veya istismar vakalarında bilgiler kolluk birimlerine ve ilgili ildeki Acil Müdahale Ekibine aktarılıyor. İhmal bildirimlerinde ise sosyal hizmet uzmanlarının aile ve çocuğun durumunu değerlendirebilmesi için İl Müdürlüğü üzerinden süreç başlatılıyor.
Bu nedenle çocuğun sürekli yalnız bırakılması, temel ihtiyaçlarının karşılanmaması, fiziksel veya psikolojik şiddete maruz kalması ya da istismar şüphesi bulunması halinde ALO 183 üzerinden bildirim yapılabiliyor.
Acil tehlike varsa 112 aranmalı
Çocuğun o anda şiddete maruz kaldığı, yaşamının veya beden bütünlüğünün tehlikede olduğu, kayıp olduğu ya da acil polis, jandarma veya sağlık müdahalesine ihtiyaç duyduğu durumlarda 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalı.
Türkiye’de polis, jandarma, sağlık, itfaiye, sahil güvenlik ve diğer acil yardım birimlerinin çağrıları 112 altında toplanmış durumda. 112 üzerinden olayın niteliğine göre ilgili ekipler yönlendiriliyor.
Acil tehlike bulunmayan ancak çocuğun ihmal edildiğine veya sosyal hizmet müdahalesine ihtiyaç duyduğuna ilişkin bildirimlerde ise ALO 183 veya Aile ve Sosyal Hizmetler birimleri kullanılabiliyor.
Çocuklar Kamu Denetçiliği Kurumuna doğrudan başvurabiliyor
Çocuk hakları başvurularında dikkat çeken mekanizmalardan biri Kamu Denetçiliği Kurumunun KDK Çocuk sistemi.
KDK Çocuk’un güncel başvuru sayfasına göre 18 yaşından küçük çocuklar okul, hastane, ulaşım veya başka bir kamu hizmetinde yaşadıkları haksızlıkları doğrudan Kuruma iletebiliyor. Çocuğun başvuru yapabilmesi için ebeveyninin onun adına başvurması zorunlu değil.
Örneğin çocuk;
- eğitim hizmetlerine erişemediğini,
- bir kamu kuruluşunda ayrımcılığa uğradığını,
- sağlık hizmetinden yararlanamadığını,
- görüşünün dikkate alınmadığını,
- kamu görevlisinin davranışı nedeniyle hak kaybı yaşadığını
düşünüyorsa KDK Çocuk üzerinden başvuru yapabiliyor. Kamu Denetçiliği Kurumu, çocuk haklarına ilişkin başvurularda menfaat şartı aranmadığını da belirtiyor.
KDK Çocuk başvurusu nasıl yapılır?
KDK Çocuk internet sitesinde elektronik başvuru formu bulunuyor. Başvuruda çocuğun T.C. kimlik numarası, doğum tarihi ve iletişim bilgileriyle birlikte yaşadığı olayın ve talebinin anlatılması isteniyor.
Çocuk başvuru sırasında öğretmen, sosyal hizmet uzmanı, aile bireyi veya güvendiği başka bir yetişkinden yardım alabiliyor. Başvurunun gizli tutulmasını isteyen çocuk bunu başvuru formunda belirtebiliyor. KDK Çocuk başvuruları ücretsiz olarak alıyor.
Kamu Denetçiliği Kurumu esas olarak kamu kurumlarının işlem, eylem ve uygulamalarıyla kamu görevlilerinin davranışlarını inceliyor. Özel kişiler arasındaki uyuşmazlıklar ise genel olarak KDK’nın görev alanına girmiyor.
Çocuklar Güvende uygulaması üzerinden de yardım istenebiliyor
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının çocuklara yönelik güncel dijital başvuru kanallarından biri de “Çocuklar Güvende” mobil uygulaması.
Bakanlık, uygulamayı çocukların ve ebeveynlerin ihtiyaç duydukları durumlarda hızlı ve güvenli biçimde destek alabilmesini sağlayan bir ihbar ve bildirim mekanizması olarak tanımlıyor.
Uygulamada “Yardım İste” bölümü üzerinden ihmal, istismar, şiddet ve akran zorbalığı gibi konularda bildirim yapılabiliyor. Sosyal medya, dijital oyunlar veya başka çevrim içi ortamlardaki zararlı içerikler için de bildirim seçeneği bulunuyor.
Bu nedenle özellikle çocukların dijital ortamda karşılaştığı risklere ilişkin başvurularda da uygulama kullanılabilecek güncel kamu kanallarından biri durumunda.
Okulda hak ihlali veya akran zorbalığı yaşanırsa nereye başvurulur?
Çocuğun yaşadığı sorun okul ortamındaysa ilk başvuru noktaları arasında okul yönetimi ile rehberlik ve psikolojik danışma servisi bulunuyor.
Millî Eğitim Bakanlığının okullarda şiddetin önlenmesine yönelik düzenlemelerinde okul yönetimlerinin riskleri belirlemesi, gerekli tedbirleri alması ve rehberlik servisleri ile Rehberlik ve Araştırma Merkezlerinin şiddetin önlenmesine yönelik çalışmalara katılması öngörülüyor. Düzenleme akran zorbalığı ve siber zorbalığı da şiddet kapsamında ele alıyor.
Sorunun okul içinde çözülememesi veya okul yönetiminin gerekli işlemleri yapmadığının düşünülmesi halinde ilgili İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü ya da Antalya İl Millî Eğitim Müdürlüğü üzerinden idari başvuru yapılabilir. Kamu kurumunun işlem veya tutumundan kaynaklanan hak ihlali devam ederse KDK Çocuk da kullanılabilecek başvuru yollarından biri.
Akran zorbalığının fiziksel saldırı, tehdit, cinsel istismar veya başka bir suç niteliğine dönüşmesi halinde ise konu yalnızca okul içi disiplin süreci olarak değerlendirilmemeli; acil durumlarda 112 ve gerekli sosyal hizmet mekanizmaları devreye sokulmalı.
Cinsel istismar şüphesinde Çocuk İzlem Merkezi ne yapıyor?
Çocuğa yönelik cinsel istismar şüphesi bulunan vakalarda Çocuk İzlem Merkezleri, kısa adıyla ÇİM, adli ve tıbbi sürecin önemli parçalarından biri.
Sağlık Bakanlığına göre Çocuk İzlem Merkezleri, cinsel istismar mağduru veya mağdur olduğundan şüphelenilen çocukların adli süreç içinde tekrar tekrar ifade vermesini ve ikincil örselenmesini önlemek amacıyla oluşturuldu. Çocuğun adli görüşmesi, tıbbi değerlendirmesi ve gerekli psikososyal işlemlerinin mümkün olduğunca tek merkezde yürütülmesi amaçlanıyor.
ÇİM’ler genel bir çocuk hakları şikâyet merkezi gibi çalışmıyor. Cinsel istismar şüphesinde adli sürecin başlaması için 112, kolluk birimleri veya Cumhuriyet Başsavcılığı üzerinden bildirim yapılabiliyor; daha sonra ilgili makamların koordinasyonuyla çocuk ÇİM sürecine alınabiliyor. Antalya Adliyesinde de Cumhuriyet Başsavcılığı bünyesinde “Çocuk Suçları Soruşturma ve Çocuk İzlem Merkezi Bürosu” bulunuyor.
Cumhuriyet Başsavcılığına ne zaman başvurulabilir?
Çocuğa yönelik fiziksel veya cinsel istismar, tehdit, yaralama, kötü muamele ya da başka bir suç şüphesi varsa Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması da mümkün.
Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı bünyesinde çocuklarla ilgili soruşturmalara yönelik özel birimler bulunuyor. Antalya Adliyesinin güncel birim listesinde “Çocuk Suçları Soruşturma ve Çocuk İzlem Merkezi Bürosu” da yer alıyor.
Acil müdahale gereken olaylarda ise adliyeye gidilmesini beklemek yerine 112 üzerinden polis veya jandarmaya ulaşılması daha hızlı müdahale sağlıyor.
Antalya Çocuk Hakları İl Komitesi ne yapıyor?
Antalya’da Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü bünyesinde Çocuk Hakları İl Komitesi de faaliyet gösteriyor.
Antalya Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğünün Aralık 2025 tarihli açıklamasına göre komitede çocuk temsilcileri bulunuyor; çocuk hakları konusunda bilgilendirme çalışmaları yapılıyor, eylem planları değerlendiriliyor ve çocukların karar süreçlerine katılımı destekleniyor.
Komite çocukların katılım hakkının güçlendirilmesi ve çocuk hakları konusunda farkındalık oluşturulması açısından önemli olsa da acil ihmal, istismar veya şiddet vakalarında kullanılacak temel ihbar hattının yerini almıyor. Bu durumlarda ALO 183, 112, sosyal hizmet birimleri veya adli makamlar üzerinden başvuru yapılması gerekiyor.
CİMER üzerinden çocuk hakları başvurusu yapılabilir mi?
Çocukların veya ebeveynlerin kamu kurumlarının işlemleriyle ilgili talep ve şikâyetlerini CİMER üzerinden ilgili kuruma iletmesi de mümkün. CİMER internet üzerinden ve ALO 150 aracılığıyla başvuru kabul ediyor.
Ancak çocuğun acil korunmasını gerektiren ihmal, istismar veya şiddet olaylarında CİMER acil müdahale hattı olarak kullanılmamalı. Böyle bir durumda doğrudan 112 veya ALO 183 üzerinden bildirim yapılması daha uygun başvuru yolu.
Antalya’da hangi durumda hangi kuruma başvurulmalı?
Antalya’da çocuk hakları başvurularında tek bir kurum bulunmuyor. Başvuru yolu yaşanan soruna göre belirleniyor.
Çocuğun ihmal edildiği veya sosyal hizmet müdahalesine ihtiyaç duyduğu düşünülüyorsa ALO 183, Antalya Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü veya Sosyal Hizmet Merkezlerine başvurulabilir.
Çocuk o anda şiddete maruz kalıyor veya acil tehlike altındaysa 112 aranmalı. Kamu kurumunun uygulamasından kaynaklanan eğitim, sağlık, ulaşım veya benzeri bir hak ihlalinde çocuk doğrudan KDK Çocuk sistemine başvurabilir.
Okuldaki akran zorbalığı veya eğitim hakkıyla ilgili sorunlarda okul yönetimi ve rehberlik servisi üzerinden süreç başlatılabilir; gerekli durumlarda Millî Eğitim birimlerine ve diğer kamu kurumlarına başvuru yapılabilir.
Cinsel istismar veya başka bir suç şüphesinde ise 112 ve adli makamlar üzerinden işlem başlatılması gerekiyor. Çocuk İzlem Merkezleri bu tür vakalarda çocuğun adli ve tıbbi işlemlerinin çocuk dostu biçimde yürütülmesini sağlayan sistemin bir parçasını oluşturuyor.
