Antalya’da yaz aylarında elektrik tüketimini artıran klima, turizm, sulama ve nüfus hareketliliği bu haberde yer alıyor.
Antalya’da elektrik tüketimi yaz aylarında konutlar, turizm tesisleri, tarımsal üretim ve ticari işletmelerde aynı anda artan enerji ihtiyacı nedeniyle yükseliyor. Sıcaklık ve nemle birlikte klima kullanımının yaygınlaşması, kent nüfusunun turizm sezonunda büyümesi ve tarımsal sulama sistemlerinin daha uzun süre çalışması tüketimdeki artışın temel nedenleri arasında bulunuyor.
Meteoroloji Genel Müdürlüğünün uzun yıllar ölçümlerine göre Antalya’da ortalama en yüksek sıcaklık Temmuz ayında 34,2, Ağustos ayında ise 34,1 dereceye ulaşıyor. Aynı aylarda ortalama en düşük sıcaklığın 22,9 derece olması, soğutma ihtiyacının gece saatlerinde de devam etmesine neden oluyor.
EN BÜYÜK ETKEN KLİMA KULLANIMI
Antalya’da yaz tüketimini artıran en belirgin etken klima kullanımı olarak öne çıkıyor. Konutlar, oteller, restoranlar, mağazalar, hastaneler, ofisler ve kamu binalarında çok sayıda klima aynı saatlerde devreye giriyor.
Klima ilk çalıştırıldığında sıcaklığı hızla düşürebilmek için yüksek güç çekiyor. Binlerce cihazın sıcak öğleden sonra saatlerinde veya yurttaşların evlerine döndüğü akşam döneminde aynı anda çalışması, kentin toplam elektrik talebini kısa sürede yükseltebiliyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının yönlendirmesiyle 2026 yılında başlatılan “24 Derece” kampanyasında da yaz aylarında yaygınlaşan klima kullanımının elektrik talebi üzerindeki etkisine dikkat çekildi. Sektör verilerine göre Türkiye’de split klima satışları 2024 yılında 2,5 milyon adede ulaştı.
ANTALYA’DA SICAKLIK GECE DE YÜKSEK KALIYOR
Elektrik tüketiminin yalnızca öğle saatlerinde artmamasının nedenlerinden biri, Antalya’da gece sıcaklıklarının yüksek seyretmesi.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre Temmuz ve Ağustos aylarında ortalama en düşük sıcaklık 22,9 derece düzeyinde bulunuyor. Yüksek nemle birleşen gece sıcaklıkları, yatak odaları ve yaşam alanlarında klimaların sabaha kadar çalıştırılmasına yol açabiliyor.
Çatı katlarında, batı ve güney cepheli konutlarda, ısı yalıtımı bulunmayan yapılarda ve geniş cam yüzeyli dairelerde gündüz biriken ısı gece boyunca iç mekâna aktarılabiliyor. Bu durum cihazların hedef sıcaklığa ulaşmasını zorlaştırarak çalışma süresini uzatıyor.
TEMMUZ VE AĞUSTOS AYLARI NEDEN ÖNE ÇIKIYOR?
Antalya’da uzun yıllar Temmuz ayı ortalama sıcaklığı 28,6, Ağustos ayı ortalama sıcaklığı ise 28,5 derece olarak ölçülüyor. Ortalama güneşlenme süresi Temmuz ayında günlük 11,7, Ağustos ayında 11,1 saate ulaşıyor.
Bu dönemde konutların duvarları, çatıları ve yol yüzeyleri gün boyunca ısı depoluyor. Isının akşam saatlerinde çevreye yayılması, klima ve havalandırma sistemlerinin kullanımını geceye taşıyor.
Kentte şimdiye kadar ölçülen en yüksek Temmuz sıcaklığı 45, Ağustos sıcaklığı ise 44,6 derece oldu. Aşırı sıcak günlerde klimaların hem çalışma süresi hem de anlık güç ihtiyacı artabiliyor.
TURİZM SEZONU ELEKTRİK TALEBİNİ ARTIRIYOR
Antalya’nın yerleşik nüfusu, yaz sezonunda gelen yerli ve yabancı ziyaretçilerle birlikte fiilen büyüyor. Konaklama tesisleri, restoranlar, eğlence alanları, alışveriş merkezleri, plaj işletmeleri ve ulaşım hizmetleri daha yoğun çalışıyor.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, Antalya Havalimanı’na gelen yolcuları günlük olarak izliyor ve istatistikleri aylara göre yayımlıyor. Yaz aylarında yoğunlaşan yolcu hareketi, yalnızca otellerde değil kent genelindeki ticari ve kamusal hizmetlerde de elektrik talebi oluşturuyor.
Turizm hareketliliğiyle birlikte şu sistemler daha uzun süre çalışıyor:
Otel odalarındaki klimalar
Merkezi soğutma ve havalandırma sistemleri
Havuz pompaları
Su ısıtma ve basınçlandırma sistemleri
Restoran mutfakları
Çamaşırhaneler
Soğuk hava depoları
Asansörler
Peyzaj sulama sistemleri
Açık ve kapalı alan aydınlatmaları
AEDAŞ’ın Antalya, Burdur ve Isparta’yı kapsayan hizmet bölgesine ilişkin yaz dönemi değerlendirmesinde, yüksek sıcaklıklar ve turizm tesislerinin enerji talebi nedeniyle Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarındaki toplam tüketimin 3 milyon 930 bin megavatsaatin üzerine çıktığı belirtilmişti.
OTELLERDE ELEKTRİK YALNIZCA ODALARDA TÜKETİLMİYOR
Turizm tesislerinde elektrik tüketimi yalnızca konuk odalarındaki klimalardan oluşmuyor. Büyük tesislerde merkezi soğutma sistemleri, mutfaklar, çamaşırhaneler, su pompaları, havuzlar, asansörler ve soğuk depolar gün boyunca çalışıyor.
Bir otelin doluluk oranı yükseldiğinde sıcak su, temiz çamaşır, yiyecek saklama, havalandırma ve su kullanımı da artıyor. Böylece aynı tesisin elektrik tüketimi sezon dışı döneme göre belirgin biçimde yükselebiliyor.
Konukların gün içinde otelden ayrıldığı saatlerde oda klimalarının açık bırakılması veya balkon kapıları açıkken çalıştırılması da tüketimi artırabiliyor. Merkezi otomasyon ve oda kartı sistemleri, bu tür gereksiz kullanımı azaltmak amacıyla uygulanıyor.
YAZLIK KONUTLAR VE İKİNCİ EVLER DEVREYE GİRİYOR
Kaş, Kalkan, Demre, Finike, Kemer, Konyaaltı, Belek, Manavgat, Side, Alanya ve Gazipaşa gibi kıyı bölgelerinde yılın belirli bölümünde kullanılan çok sayıda konut bulunuyor.
Kış döneminde boş veya düşük tüketimli olan bu evlerde yazın şu cihazlar yeniden kullanılmaya başlanıyor:
Klimalar
Buzdolapları ve derin dondurucular
Elektrikli termosifonlar
Havuz pompaları
Bahçe sulama sistemleri
Elektrikli ocak ve fırınlar
Televizyon ve internet ekipmanları
Elektrikli araç şarj cihazları
Bu nedenle yalnızca tek bir konutun tüketimi değil, aynı anda aktif hale gelen abone sayısı da yaz aylarındaki toplam talebi yükseltiyor.
TARIMSAL SULAMA DA TÜKETİMİ YÜKSELTİYOR
Antalya’da tarımsal üretimin yoğun olduğu Aksu, Serik, Manavgat, Kumluca, Finike, Demre, Kaş, Gazipaşa ve Elmalı gibi ilçelerde elektrikli sulama pompaları önemli bir tüketim oluşturuyor.
Sıcaklık arttıkça toprağın ve bitkilerin su ihtiyacı yükseliyor. Yağışın azaldığı dönemde yer altı kuyuları, basınçlı sulama sistemleri ve su aktarım pompaları daha sık çalıştırılıyor.
Meteoroloji Genel Müdürlüğüne göre Antalya’nın aylık ortalama yağışı Temmuz ayında 4,7, Ağustos ayında ise 4,3 milimetreye kadar düşüyor. Aynı aylarda ortalama yağışlı gün sayısı bir günün altında kalıyor.
Sulama saatleri çoğunlukla güneşin etkisinin azaldığı akşam ve gece dönemlerine kaydırılsa da pompaların yüksek gücü, tarımsal bölgelerdeki toplam elektrik talebini artırabiliyor.
SERALARDA HAVALANDIRMA VE SOĞUTMA İHTİYACI OLUŞUYOR
Antalya’da örtü altı tarım yalnızca kış döneminde ısıtma ihtiyacı oluşturmuyor. Yaz üretiminin devam ettiği işletmelerde fanlar, havalandırma motorları, sulama otomasyonu, su pompaları ve soğutma sistemleri elektrik kullanıyor.
Hasat edilen ürünlerin paketleme tesislerine ve soğuk hava depolarına taşınması da enerji tüketimini artırıyor. Meyve ve sebzelerin sıcak havada bozulmasını önlemek için soğuk zincirin hasattan sevkiyata kadar kesintisiz çalışması gerekiyor.
Tarım sektöründeki tüketim, hava sıcaklığına, sulama kaynağına, ürün türüne ve üretimin yapıldığı ilçeye göre değişiyor.
SU TÜKETİMİNİN ARTMASI ELEKTRİĞİ DE ETKİLİYOR
Yaz aylarında içme suyu, turistik tesis, havuz, bahçe ve tarımsal sulama talebi artıyor. Suyun kaynaktan alınması, arıtılması, depolara basılması ve yüksek noktalardaki yerleşimlere ulaştırılması elektrikli pompalarla gerçekleştiriliyor.
Özellikle kot farkının yüksek olduğu mahallelerde ve yaz nüfusunun hızla arttığı kıyı bölgelerinde su altyapısının daha yoğun çalışması gerekebiliyor. Atık suyun toplanması ve arıtılması da elektrik tüketen pompa ve tesisleri devreye sokuyor.
Bu nedenle yazın artan su kullanımı, elektrik sistemine dolaylı olarak ek yük getiriyor.
SOĞUK HAVA DEPOLARI VE MARKETLER DAHA FAZLA ÇALIŞIYOR
Hava sıcaklığı yükseldikçe buzdolabı, derin dondurucu ve soğuk hava depolarının iç sıcaklığını koruması zorlaşıyor.
Marketlerde, restoranlarda, otellerde, depolarda ve gıda işletmelerinde bulunan soğutma sistemlerinin kompresörleri daha uzun süre çalışıyor. Kapıların sık açılması, ürün giriş çıkışının artması ve dış ortam sıcaklığının yükselmesi tüketimi daha da artırabiliyor.
Konutlardaki buzdolapları da sıcak mutfaklarda veya hava dolaşımı yetersiz bölümlerde daha sık devreye girebiliyor.
ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ VE İŞ YERLERİ DE ETKİLİ
Yazın açık alanlarda uzun süre kalmanın zorlaşması, alışveriş merkezleri ve kapalı sosyal alanlardaki yoğunluğu artırabiliyor.
Mağazaların kapıları açıkken klimaların çalıştırılması, soğutulan havanın dışarı çıkmasına neden oluyor. Restoranlarda mutfak ekipmanlarından kaynaklanan ısı, klima sistemlerinin daha yüksek kapasitede çalışmasını gerektirebiliyor.
Turistik bölgelerde işletmelerin gece geç saatlere kadar açık kalması da soğutma, aydınlatma, müzik ve mutfak ekipmanlarının çalışma süresini uzatıyor.
ELEKTRİKLİ ARAÇ ŞARJI YENİ BİR TÜKETİM KALEMİ OLUŞTURUYOR
Elektrikli araç sayısının ve hızlı şarj altyapısının büyümesi, yaz döneminde ulaşım kaynaklı elektrik tüketimini de artırıyor.
2026 yılının ilk yarısında Türkiye’de elektrikli araç şarj tüketimi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 153,5 arttı. Aynı dönemde şarj işlemi sayısı yüzde 96,6, toplam şarj süresi ise yüzde 137,4 yükseldi.
Antalya’da tatil güzergâhlarında, otellerde, alışveriş merkezlerinde ve şehirler arası yollardaki hızlı şarj istasyonlarının yoğun kullanılması yaz tüketimine ek yük oluşturabiliyor. Bununla birlikte klima ve turizm tesisleriyle karşılaştırıldığında elektrikli araçların bölgesel toplam tüketimdeki payı henüz daha sınırlı olabilir.
TÜRKİYE GENELİNDE DE YAZ TALEBİ YÜKSEK SEYREDİYOR
Sıcak hava nedeniyle artan elektrik tüketimi yalnızca Antalya’ya özgü değil. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, 2025 yazında klima kullanımına bağlı günlük elektrik tüketiminde tarihi rekorların kırıldığını, daha sıcak yazların daha yüksek elektrik talebi oluşturmasının beklendiğini açıkladı.
2026 yılının Temmuz ayındaki günlük veriler de yüksek talebin sürdüğünü gösteriyor. Türkiye’nin günlük elektrik tüketimi 23 Temmuz’a ilişkin verilerde 1 milyon 215 bin 143 megavatsaat, 24 Temmuz’da yayımlanan verilerde ise 1 milyon 203 bin 219 megavatsaat düzeyinde kaydedildi.
Ulusal tüketimdeki yükseliş tek başına Antalya’daki durumu göstermese de sıcak hava ve soğutma ihtiyacının elektrik sistemi üzerindeki etkisini ortaya koyuyor.
TÜKETİM HANGİ SAATLERDE YOĞUNLAŞIYOR?
Antalya’da yaz tüketimi gün boyunca aynı düzeyde gerçekleşmiyor. Hava sıcaklığının yükseldiği öğle ve öğleden sonra saatlerinde ticari işletmeler, oteller ve konutlardaki soğutma sistemleri yoğun çalışıyor.
Akşam saatlerinde ise farklı tüketim grupları aynı anda devreye girebiliyor:
Yurttaşlar evlerine dönüyor.
Konut klimaları açılıyor.
Otellerde konuklar odalara dönüyor.
Restoran ve eğlence işletmeleri yoğunlaşıyor.
Sokak ve çevre aydınlatmaları devreye giriyor.
Elektrikli araçlar şarja bağlanıyor.
Tarımsal sulama pompaları çalıştırılıyor.
Bu eş zamanlı kullanım, toplam günlük tüketimden bağımsız olarak belirli saatlerde yüksek güç talebi oluşturabiliyor.
YÜKSEK TÜKETİM ELEKTRİK KESİNTİSİNE NEDEN OLUR MU?
Elektrik talebindeki ani yükseliş, yerel dağıtım hatları ve trafolar üzerindeki yükü artırabilir. Ancak yazın yaşanan her elektrik kesintisinin doğrudan yüksek tüketimden kaynaklandığı söylenemez.
Kesintiler şu nedenlerle de oluşabilir:
Planlı bakım ve yatırım çalışmaları
Kablo veya ekipman arızaları
Trafo arızaları
Kazı çalışmaları sırasında hatların zarar görmesi
Yangın ve fırtına gibi hava olayları
Araçların elektrik direklerine çarpması
Ağaç dallarının hatlarla temas etmesi
Bina içi elektrik tesisatı sorunları
Yalnızca bir apartmanda veya dairede elektrik bulunmuyorsa önce bina panosu, sigortalar ve tesisat kontrol edilmeli. Daha geniş bir bölgede kesinti yaşanıyorsa AEDAŞ’ın kesinti kanalları ve 186 numaralı çağrı merkezi üzerinden bilgi alınabilir.
KLİMALARIN ÇOK DÜŞÜK DERECEDE ÇALIŞTIRILMASI TÜKETİMİ ARTIRIYOR
Klimayı 18 dereceye ayarlamak, cihazın odayı 24 derece ayarından daha hızlı soğutacağı anlamına gelmiyor. Klima hedef sıcaklığa ulaşmak için daha uzun süre yüksek güçte çalışabiliyor.
2026 yılında başlatılan “24 Derece” kampanyasında klimaların 24 dereceye ayarlanması, bakımlarının düzenli yapılması, kapı ve pencerelerin kapalı tutulması ve kullanılmayan alanların soğutulmaması öneriliyor.
Yalıtımı zayıf, doğrudan güneş alan veya kapıları sürekli açık tutulan mekânlarda cihazın çalışma süresi uzuyor. Kirli filtreler ve dış ünitenin hava akışının engellenmesi de soğutma verimini düşürebiliyor.
ESKİ VE VERİMSİZ CİHAZLAR DA TÜKETİMİ YÜKSELTİYOR
Aynı soğutma kapasitesine sahip iki klima, enerji verimliliğine bağlı olarak farklı miktarda elektrik tüketebiliyor.
Eski, bakımsız veya kapasitesi mekâna uygun olmayan cihazlar hedef sıcaklığa ulaşmak için daha uzun süre çalışabiliyor. Gereğinden küçük klima sürekli yüksek güçte kalırken gereğinden büyük cihaz sık açılıp kapanarak nem kontrolünü ve verimliliği olumsuz etkileyebiliyor.
Klima seçiminde yalnızca BTU değeri değil, enerji sınıfı, mevsimsel verimlilik değeri, kullanılacak alanın büyüklüğü, cephe, kat ve yalıtım durumu birlikte değerlendirilmelidir.
ÇATI KATLARI VE BATI CEPHELER DAHA FAZLA SOĞUTMA İSTİYOR
Antalya’da çatı katındaki ve batı cephesindeki konutlar öğleden sonra doğrudan güneş alabiliyor. Çatı veya dış cephe yalıtımının yetersiz olması halinde yapı elemanlarında biriken ısı iç mekâna taşınıyor.
Bu evlerde klima kullanımı erken saatlerde başlayabilir ve gece boyunca devam edebilir. Güneş kırıcı, panjur, perde, uygun cam, çatı yalıtımı ve dış cephe iyileştirmeleri soğutma ihtiyacını azaltabilir.
Kentin yapı stokundaki enerji verimsiz binaların fazla olması, aynı konfor koşulunu sağlamak için daha çok elektrik kullanılmasına yol açıyor.
ELEKTRİK TÜKETİMİ NASIL AZALTILABİLİR?
Antalya’da yaz dönemindeki elektrik tüketimini azaltmak için konutlarda ve işletmelerde şu uygulamalar kullanılabilir:
Klimalar uygun sıcaklıkta çalıştırılmalı.
Kapı ve pencereler kapalı tutulmalı.
Klimanın filtresi düzenli temizlenmeli.
Kullanılmayan odalar soğutulmamalı.
Güneş alan camlarda dış gölgelendirme kullanılmalı.
Çatı ve dış cephe yalıtımı iyileştirilmeli.
Enerji verimli klima ve soğutucular tercih edilmeli.
Otel odalarında kartlı enerji sistemi kullanılmalı.
Havuz ve sulama pompaları zamanlayıcıyla çalıştırılmalı.
Soğuk hava deposu kapıları gereksiz yere açık bırakılmamalı.
Ortak alanlarda LED aydınlatma kullanılmalı.
Elektrikli araç şarjı mümkünse yoğun tüketim saatlerinin dışına alınmalı.
Güneş enerjisi üretimiyle gündüz tüketimi eşleştirilmeli.
Enerji verimliliği önlemleri yalnızca elektrik faturasını azaltmıyor; sıcak günlerde dağıtım altyapısındaki eş zamanlı talebin dengelenmesine de katkı sağlıyor.
GÜNEŞ ENERJİSİ YAZ TÜKETİMİNİ DENGELEYEBİLİR Mİ?
Antalya’daki güneş enerjisi üretimi ile klima tüketimi büyük ölçüde aynı saatlerde gerçekleşiyor. Güneşin güçlü olduğu öğle saatlerinde paneller yüksek üretim yaparken soğutma ihtiyacı da artıyor.
Otel, iş yeri, müstakil ev ve apartman ortak alanlarında doğru boyutlandırılmış çatı güneş enerjisi sistemi, gündüz şebekeden alınan elektrik miktarını azaltabilir.
Ancak üretim akşam saatlerinde düştüğü için güneş paneli tek başına gece tüketimini karşılamaz. Akşam tüketiminin karşılanması için batarya kurulması veya tüketimin gündüz saatlerine kaydırılması gerekir.
ANTALYA’DA YAZIN ELEKTRİK TÜKETİMİ NEDEN YÜKSELİYOR?
Antalya’da yazın elektrik tüketimi tek bir nedene bağlı olarak yükselmiyor. Sıcaklık ve nem nedeniyle artan klima kullanımı en büyük etken olurken turizm sezonu, yazlık konutların açılması, tarımsal sulama, su altyapısı, soğuk hava depoları ve uzun çalışma saatleri toplam talebi büyütüyor.
Temmuz ve Ağustos aylarında sıcaklığın gece de yüksek kalması, elektrik tüketiminin yalnızca gündüz saatleriyle sınırlı olmamasına neden oluyor. Oteller, iş yerleri, konutlar ve tarımsal pompaların aynı saatlerde çalışması ise şebekedeki anlık yükü artırıyor.
Tüketimdeki artışın azaltılması için klima ayarlarının gözden geçirilmesi, yapı yalıtımının iyileştirilmesi, verimli cihazların kullanılması ve gündüz tüketiminin çatı güneş enerjisiyle eşleştirilmesi öne çıkan seçenekler arasında bulunuyor.
