Döşemealtı halısı nedir? Antalya’nın geleneksel halı dokuma mirası

Döşemealtı halısı nedir Döşemealtı halısı nedir
Fotoğraf: Kültür Portalı

Döşemealtı halısının özellikleri, dokuma tekniği, kullanılan renkler ve türleri bu haberde yer alıyor.

Döşemealtı halısı, Antalya’nın kuzeyinde yer alan Döşemealtı yöresinde ıstar adı verilen tezgâhlarda dokunan geleneksel halılar için kullanılan ad olarak biliniyor. Antalya’ya bağlı bir ilçe olan Döşemealtı ve çevresindeki 23 köyde dokunan bu halılar, bölgenin geleneksel el sanatları arasında yer alıyor.

DÖŞEMEALTI HALISI NEDİR?

Döşemealtı halısı, Antalya’nın kuzeyindeki Döşemealtı yöresinde dokunan halılara verilen isimdir. Bu halılar, ıstar adı verilen tezgâhlarda üretiliyor.

Bölgenin geleneksel dokuma ürünleri arasında yer alan Döşemealtı halılarının en eski örnekleri Antalya Müzesi’nde sergileniyor.

DÖŞEMEALTI HALISINDA HANGİ MALZEMELER KULLANILIR?

Döşemealtı halılarının atkısı ve çözgüsü koyun yününden yapılıyor. Kullanılan yünlerin doğal boyama yöntemleriyle renklendirildiği belirtiliyor.

Bu yönüyle halılar, doğal malzeme ve geleneksel üretim tekniğini bir arada taşıyor.

DÖŞEMEALTI HALISINDA HANGİ RENKLER BULUNUR?

Döşemealtı halılarında genellikle şu renkler görülüyor:

  • kırmızı
  • mavi
  • lacivert
  • bordo
  • yeşil
  • siyah
  • beyaz

Halıların zemin renginde ise özellikle kırmızı, mavi, bordo ve lacivert tonları öne çıkıyor.

DÖŞEMEALTI HALISI NASIL DOKUNUR?

Döşemealtı halıları, Türk düğümü, ters düğüm ya da Gördes düğümü olarak adlandırılan teknikle dokunuyor.

Bu teknik, halının dayanıklılığı ve desen yapısında belirleyici özellikler arasında yer alıyor.

DÖŞEMEALTI HALISI TÜRLERİ NELERDİR?

Döşemealtı halıları, zemin kompozisyonlarına göre farklı türlere ayrılıyor. Bu türler arasında şunlar yer alıyor:

  • Halelli
  • Toplu
  • Kocasulu
  • Dallı
  • Dallı-Akrepli
  • Mihraplı (Camili)
  • Akrepli
  • Terazili-Toplu-Yastıklı
  • Bayraklı
  • Dokuz Toplu (Yıldızlı)
  • Kuleli Yıldızlı Toplu
  • Laleli Mihraplı
  • Koyun Haplı Dallı
  • Heybe Toplu
  • Ambarlı

DÖŞEMEALTI HALILARI HANGİ İSİMLERLE ANILIR?

Dokunan halılar büyüklüklerine göre farklı isimler alıyor. Buna göre Döşemealtı halıları şu şekilde adlandırılıyor:

  • seccade
  • yolluk
  • çeyrek

DÖŞEMEALTI HALISI NEDEN ÖNEMLİ?

Döşemealtı halısı, Antalya’nın geleneksel dokuma kültürünü yansıtan el sanatları arasında yer alıyor. Kullanılan doğal yün, bitkisel boya ve geleneksel düğüm tekniği, bu halıları bölgenin kültürel mirası içinde önemli bir yere taşıyor.