ClimaMeter: İstanbul'daki sel olayında yağışlar iklim değişikliğiyle yüzde yedi, rüzgarlar yüzde dokuz şiddetlendi

İklim değişikliğinin aşırı hava olayları üzerindeki etkisini inceleyen ClimaMeter, 14 Ekim'de İstanbul'da yaşanan sel olayına ilişkin bir analiz yayımladı. Analizde, iklim değişikliğinin yağış ve rüzgar şiddetini artırdığı belirtildi.

İklim Masası

İstanbul'da etkili olan yağışların, geçmişe göre daha yoğun yağış ve rüzgar getiren bir hava sisteminden kaynaklandığı tespit edildi. Yapılan hesaplamada, iklim değişikliğinin yağışları yüzde yedi, rüzgarları ise yüzde dokuz oranında şiddetlendirdiği ortaya konuldu.

Yaşanan sel olayında en az dokuz kişi hayatını kaybetti. İstanbul'da 1.277 taşkın ve 15 heyelan kayda geçti, 595 kişi ekipler tarafından tahliye edildi.

ANALİZİN BULGULARI

Sel olayına yol açan hava koşulları, 1950-1987 arasındaki dönemle karşılaştırıldı. Buna göre bugünkü koşullarda yağışlar yaklaşık yüzde yedi daha fazla, rüzgarlar yaklaşık yüzde dokuz daha güçlü ve sıcaklıklar 1,5 santigrat dereceye kadar daha yüksek.

Yağışlardaki artışın en çok Batı ve Kuzeybatı Anadolu ile İstanbul'un kuzeyindeki Karadeniz kıyılarında görüldüğü belirtildi. Ege ve Marmara denizlerinde ise rüzgarların daha kuvvetli olduğu kaydedildi.

Analizde, yaklaşık 14,6 milyon kişinin ve 558 milyar ABD doları büyüklüğündeki ekonomik faaliyetin aşırı yağışlar nedeniyle risk altında olduğu hesaplandı. Yağış kaynaklı hasarın yaklaşık yüzde üçünün iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğu ifade edildi. Olayda hem insan kaynaklı iklim değişikliğinin hem de doğal iklim değişkenliğinin etkili olduğu vurgulandı.

UZMAN GÖRÜŞLERİ

Fransa Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi'ne bağlı Pierre-Simon Laplace Enstitüsü'nden (CNRS-IPSL) Doktor Davide Faranda:

"Analizimiz, olayın arkasındaki hava sistemi nedeniyle yağışların ve rüzgarların, birkaç on yıl öncesine kıyasla biraz daha şiddetli olduğunu gösteriyor" dedi. Faranda'ya göre bu olaydan çıkarılacak ders, "drenaj ve kentsel planlamanın, ısınan Akdeniz'in getireceği daha şiddetli yağışlara göre tasarlanması gerektiği."

Sheffield Üniversitesi'nden (Birleşik Krallık) Doktor Haosu Tang ise "İklim değişikliğinin etkilerini daha da kötüleştirmek için bir fırtına yaratması gerekmez. Asıl önemli soru, ısınan bir iklimde riskin nasıl değiştiği" dedi. Tang, sözlerine şöyle devam etti:

"İstanbul'daki sel olayını incelediğimizde, çevresindeki alanlarda daha şiddetli yağışlar tespit ettik, ancak şehrin üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik gözlemlemedik. Bu ayrım önemli. Ne her sel olayında iklim değişikliğini suçlamalıyız ne de net bir yerel işaret olmadıkça iklim riski bulunmadığı sonucunu çıkarmalıyız."

İKLİM MASASI HAKKINDA:

İklim Masası, iklim değişikliğiyle ilgili güvenilir bilgileri kamuoyunda yaygınlaştırmayı hedefleyen ücretsiz bir haber servisidir. Yazarları, haberleştirdikleri konularda uzmanlığı bulunan bilim insanlarıdır.
İklim Masası’nın paylaştığı haberler, haberi yazan bilim insanını referans göstermek kaydıyla, kısmen veya tamamen paylaşılabilir veya alıntılanabilir. Kısmen paylaşıldığı durumlarda, bütünün anlamından koparılarak veya çarpıtılarak gerçek dışı bilimsel veya siyasi bir anlam çıkarılamaz.