Kaş’ın tarihi, Likya uygarlığından Osmanlı’ya, Cumhuriyet döneminden günümüze uzanan zengin geçmişiyle dikkat çekiyor. Antik Antiphellos’tan modern Kaş’a uzanan yolculuk burada!

Akdeniz’in gözde turizm merkezlerinden biri olan Kaş, tarihi boyunca çok sayıda uygarlığa ev sahipliği yapmış ve bu zengin geçmişini günümüze kadar taşımıştır. Arkeolojik bulgular, antik kentin en eski adının Habesos olduğunu ortaya koyar. Daha sonra Antiphellos adıyla anılan bu kent, Karia ve Likya bölgeleri arasında bir köprü görevi görürken aynı zamanda önemli bir ticaret limanıydı.

Makedonya Kralı Büyük İskender’in Anadolu seferi sırasında Antiphellos, onun egemenliği altına girmiştir. Ardından Seleukoslar ve Ptolemaioslar arasında el değiştirmiş ve Roma Dönemi’nde önem kazanarak Bizans Dönemi’nde piskoposluk merkezi olmuştur. Bu dönemde Arap akınlarına uğramış ve sonrasında Anadolu Selçuklu topraklarına dahil edilerek Andifli adını almıştır.

Likyalılar: Işığın İnsanları

Kaş, antik Likya uygarlığının en önemli merkezlerinden biridir. Hitit metinlerinde “Işığın Ülkesi” olarak anılan bu coğrafyada, Likyalılar kendilerine has bir demokrasi modeli geliştirmişlerdir. İ.Ö. 2. yüzyılda kurulan Likya Birliği, tarihsel olarak oylaşma temelli ilk cumhuriyet yapısıdır. Montesquieu’nün “antik dünyanın en mükemmeli” olarak tanımladığı bu model, 1787 ABD Anayasası’nın şekillenmesinde de ilham kaynağı olmuştur.

Bu birliğin başkenti olarak kabul edilen Patara, günümüzde yapılan kazılarla bu özelliğini doğrulamıştır. Kaş’ta bulunan ve M.Ö. 4. yüzyıla tarihlenen Likya Yazılı Lahit ise bu uygarlığın mimari ve sanatsal zenginliğini gözler önüne sermektedir.

Türk Hakimiyetinde Kaş

yüzyılın ilk yarısından itibaren Türkler Kaş ve çevresine akınlar düzenlemeye başlamıştır. 1176 Malazgirt Zaferi’nden sonra Anadolu’da kalıcı olma amacı güdülmüş; 13. yüzyılda ise Kaş, Anadolu Selçuklu Devleti’ne dahil edilerek “Andifli” adı verilmiştir. Bu isim Osmanlı Dönemi’nde de kullanılmaya devam etmiştir.

Bölge, Osmanlı’nın Yıldırım Bayezid döneminde Osmanlı topraklarına katılmış, zaman zaman Karamanoğulları ve Avrupa güçlerinin saldırılarına maruz kalmışsa da Anadolu Eyaleti’ne bağlı kalmayı sürdürmüştür.

Cumhuriyet Dönemi ve Kaş’ın İsmi

1923 yılında Türkiye Cumhuriyeti’nin ilanıyla birlikte şehir isimleri de düzenlenmeye başlanılmış ve Andifli, şeklinden dolayı “Kaş” adıyla anılmaya başlanmıştır. Bazı rivayetler, bu ismin, Kaş’a karşıdan bakıldığında bir kaşa benzemesinden ve Meis Adası’nın “göz” gibi durmasından geldiğini ileri sürmektedir.

Günümüzde Kaş

Bugün Kaş, doğal güzellikleri, tarihi mirası ve huzurlu atmosferiyle sadece Türkiye’den değil, dünyanın dört bir yanından gelen ziyaretçileri ağırlamaktadır. 2024 yılı verilerine göre Kaş’ın nüfusu 63.921’dir ve bu nüfusun 32.988’i erkek, 30.933’ü kadındır.

Zengin tarihi, Likya’dan Osmanlı’ya uzanan çok katmanlı yapısı ve benzersiz doğasıyla Kaş, Türk tarihinin ve Akdeniz medeniyetlerinin önemli bir temsilcisidir.